Νέο εθνικό απολυτήριο, νέα βάσανα για τους μαθητές και τον κόσμο της δουλειάς

Ανοίγει λοιπόν ο “διάλογος” με αφορμή το εθνικό απολυτήριο που θέλει να εφαρμόσει το υπουργείο παιδείας και η κυβέρνηση. Πόσο όμορφα και δημοκρατικά, πόσο αταξικά και ελεύθερα θα “συνδιαμορφώσουν το νέο σχολείο” όλοι οι εμπλεκόμενοι φορείς. Με μερικούς αστερίσκους φυσικά. Πρώτα πρώτα, στο ότι η βάση, η πολιτική κατεύθυνση ορίζεται από την κυβερνητική γραμμή που στα εργασιακά έχει κατοχυρώσει το 13ωρο, τσακίζει τον εργαζόμενο λαό, δημιουργεί τις συνθήκες για τα εκατοντάδες εργοδοτικά εγκλήματα και την συστηματική λεηλασία του μεροκάματου. Γνωμοδότηση και λόγο θα έχουν όμως και οι πρυτάνεις και τα στελέχη των ανωτάτων εκπαιδευτικών ιδρυμάτων, αυτοί δηλαδή που βάζουν πλάτη και υλοποιούν τις διαγραφές φοιτητών, αυτοί που συνεργούν στο χτύπημα των φοιτητικών δικαιωμάτων, συνυπεύθυνων στην κατάργηση του ασύλου και της έντασης της τρομοκρατίας και καταστολής. Ακόμα, θα εμπλακούν στο “διάλογο” και στελέχη της εκπαίδευσης(από σχολικούς συμβούλους έως και “πρόθυμους” διευθυντές), βασικών φορέων που εφαρμόζουν και τις πολιτικές έντασης των ταξικών φραγμών αλλά και του κλίματος πειθάρχησης και υποταγής στα σχολειά, με την αξιολόγηση των εργαζόμενων εκπαιδευτικών να αποτελεί βασική πλευρά. Φυσικά για να πετύχει η συνταγή, δένεται το “γλυκό” με τη συμμετοχή και γονέων-μαθητών, οι οποίοι μετά την είσοδο στο θεσμό της αξιολόγησης των σχολειών καλούνται να νομιμοποιήσουν τις αντιλαϊκές πολιτικές που θα εφαρμοστούν.

Αλλά συγκεκριμένα για το περιεχόμενο.

Αρκεί κανείς να διαβάσει για τις 5 κατευθυντήριες γραμμές του νέου απολυτηρίου, για να δει ποιο είναι το πνεύμα του υπουργείου και της κυβέρνησης. Το εξετασιοκεντρικό σύστημα της εκπαίδευσης, όχι μόνο δεν αναιρείται αλλά ενισχύεται, με βασικό εργαλείο την τράπεζα θεμάτων, ακόμα και στην (όχι πολύ πιθανή) περίπτωση της κατάργησης των πανελλαδικών εξετάσεων της Γ λυκείου.

Η τράπεζα θεμάτων που παγιώνεται και ενισχύεται, η συγκρότηση σώματος αξιολογητών και το ενιαίο πλαίσιο των εξετάσεων, ομολογούν την κατεύθυνση για Τριπλές Πανελλαδικές εξετάσεις. Εντάσσουν το βαθμό των τάξεων του λυκείου στον τελικό βαθμό, δημιουργώντας συνθήκες βαθμοθηρίας, αναγκάζοντας τα παιδιά να μπαίνουν στο στίβο του ανταγωνισμού, των φροντιστηρίων, της εντατικοποίησης από πολύ νωρίς μήπως και ανταπεξέλθουν. Ένας βαθμός που θα συμπιέζεται όμως κι άλλο προς τα κάτω, αφού η ενδοσχολική επίδοση και ο προφορικός βαθμός θα συνδέεται με το βαθμό στις εξετάσεις, άρα τα πλαίσια θα είναι ακόμα πιο στενά και αυστηρά.

Όσο για τη μείωση της ύλης των εξεταζόμενων μαθημάτων; Αρχικά η αντίφαση είναι κάτι παραπάνω από φανερή, αφού η τράπεζα θεμάτων από μόνη της ουσιαστικά δεν αφήνει κανένα περιθώριο για ιεράρχηση, ευελιξία ή παραλείψεις κομματιών ύλης. Αλλά και να ισχύσει, σε όποιο βαθμό και περίσταση, αξίζει να σταθούμε στην αντιπροσωπευτική περίπτωση των μαθηματικών, όταν η μείωση της ύλης αξιοποιήθηκε για να δυσκολέψουν τα θέματα της εναπομείνασας ύλης, με το ποσοστό των μαθητών που έγραφαν κάτω από τη βάση συνεχώς να αυξάνεται.

Εν τέλει, για ακόμα μια φορά, νέοι ταξικοί-ταξικότατοι φραγμοί εντάσσονται και αναπτύσσονται στο δρόμο, αυτή τη φορά όχι μόνο προς το πτυχίο, αλλά και προς την αποφοίτηση από το λύκειο. Η “ενίσχυση του απολυτηρίου ως ουσιαστικού τίτλου με διεθνή αναγνώριση”, σημαίνει πρακτικά πως θα αποκτιέται πλέον από σημαντικά λιγότερο μαθητικό πληθυσμό, όσους επιβιώνουν από τα ταξικά φίλτρα που πυκνώνουν. Ήδη με την ΕΒΕ και το νέο αφιλόξενο τοπίο στα ανώτατα ιδρύματα οι μαθητές της φτωχολογιάς αποθαρρύνονται από νωρίς, απογοητεύονται και παραιτούνται από την προσπάθεια, ενώ ταυτόχρονα οδηγούνται στα “ρεαλιστικά” όνειρα των ακριβοπληρωμένων ΙΕΚ. Ενώ για όσους δεν έχουν ούτε αυτή τη δυνατότητα, καλούνται να αποδεχτούν πως “δεν το χουν με τα γράμματα” και “στην καλύτερη να μάθουν μια τέχνη”, πιάνοντας από νωρίς δουλειά.

Αν λοιπόν αντιλαμβανόμαστε πως η κυβέρνηση και όλο το αστικό πολιτικό προσωπικό εκπροσωπούν και διαχειρίζονται το σύστημα της εκμετάλλευσης, λειτουργούν εκ μέρους του κεφάλαιου και της αστικής τάξης, δε χωράνε αυταπάτες. Δεν υπάρχουν κοινές αγωνίες για τα παιδιά, δεν χωράνε μισόλογα και “ναι μεν αλλά”. Για όσους επιμένουν να έχουν αυταπάτες για την αστική εκπαίδευση, για το σχολείο στα πλαίσια της αστικής καπιταλιστικής κοινωνίας, για τη δήθεν αντικειμενική μόρφωση και επιστήμη, η γραμμή του μαζικού αγώνα παραμένει άβολη και σίγουρα στα αζήτητα.

Η εκπαίδευση παραμένει να είναι εποικοδόμημα του εκμεταλλευτικού συστήματος, αναπαράγωντας την ταξική διαστρωμάτωση και την κυρίαρχη ιδεολογία του κόσμου της αστικής τάξης, αποτελώντας βασικό πυλώνα διαμόρφωσης συνειδήσεων και στελέχωσης της παραγωγικής διαδικασίας. Με αυτή τη διαπίστωση, που αναδεικνύει την αντίθεση των μαζών απέναντι στους εκμεταλλευτές τους, της ταξικής αντίθεσης της εργατικής τάξης απέναντι στο κεφάλαιο, μπορούμε να εξηγήσουμε την πολιτική στόχευση των νέων μέτρων υπουργείου κυβέρνησης.

Όχι λοιπόν, δεν πρόκειται για “νέες τομές στην εκπαίδευση, προώθηση νέων δεξιοτήτων και προγράμματα σπουδών που θα αντιστοιχίζονται στις νέες καινοτομίες” (βλέπε θέσεις συνεδρίου ΚΚΕ). Δεν είναι “ωραία λόγια και επικοινωνιακά τρικ” (Δελής, βουλευτής του ΚΚΕ), η αντιστοίχηση της εκπαίδευσης με τη νέα φάση της αντεργατικής επίθεσης. Άρα η γραμμή των μαζών, των εργαζόμενων, των μαθητών δεν μπορεί παρά να είναι γραμμή πάλης, ανατροπής της κυβερνητικής πολιτικής και όχι έκθεση ιδεών, παρουσίασης του ιδανικού σχολείου και προγραμμάτων που καμία σχέση δεν έχουν με τις ανάγκες κίνησης, αντίστασης, πάλης του λαού. Η στοχευμένη αναφορά στις απόψεις του ΚΚΕ δεν σημαίνει ότι οι απόψεις άλλων της αριστεράς είναι καλύτερες. Κανείς δυστυχώς δεν τολμά να προτάξει επίμονα, καθαρά και ξάστερα τη γραμμή της αντίστασης, στην κατεύθυνση συγκρότησης δυνάμεων του εργατόκοσμου, των μαθητών απέναντι στην επίθεση. Ωστόσο, όταν πανηγυρίζει για τις πρωτιές στους φοιτητές, στην Αδεδυ και αλλού, ή την όποια εκλογική ενίσχυση, τη στιγμή που ο λαός δέχεται απανωτά χαστούκια, φοιτητές κατά εκατοντάδες χιλιάδες διαγράφονται, οι μισθοί γίνονται πείνας, τότε συνειδητά παραπλανεί και φέρει βασική ευθύνη για την κατάσταση του κινήματος.

Συνοψίζοντας, οι εξελίξεις -και-στην εκπαίδευση, όπως αναφέρθηκε πιο πάνω, είναι κομμάτι της νέας πραγματικότητας που συνθέτει η αναβάθμιση της επίθεσης του κεφάλαιου στις εργατολαϊκές μάζες. Εντάσσονται στα αλυσοπρίονα δικαιωμάτων που εγκαινίασε ο Μασκ και ο Μιλέι, αλλά εδραίωσαν Τραμπ, Μακρόν, Μέρτς και σια. Βασίζονται στους όρους που έχει κατακτήσει το σύστημα της εκμετάλλευσης και του πολέμου, απέναντι στον κόσμο της δουλειάς, μετά την ήττα του εργατικού επαναστατικού κομμουνιστικού κινήματος. Αυτό τον αέρα αξιοποιεί ο Μητσοτάκης, η κυβέρνηση, μιλώντας πρόσφατα και για την “ανάγκη” συνταγματικής αναθεώρησης, αποδεικνύοντας οτι όπως και παγκόσμια έτσι και στη χώρα μας η ένταση της φασιστικοποίησης θα συνοδεύει την αντιλαϊκή πολιτική. Με αυτό τον αέρα βγαίνει και η υπουργός παιδείας Ζαχαράκη και συναντά την Αμερικανίδα Πρέσβειρα Γκιλφόιλ, λέγοντάς της ότι μοιραζόμαστε κοινά ιδανικά για τη δημοκρατία και την ελευθερία.

Τίποτα δεν κρίνεται, τίποτα δεν κατοχυρώνεται πέρα και έξω από τα πλαίσια της πάλης των τάξεων. Η αγριότητα των εξελίξεων, η αφόρητη καθημερινότητα των μαζών, η τραγική ακολουθία λαών και χωρών που ματώνουν στις μυλόπετρες των ιμπεριαλιστικών ανταγωνισμών και σφαγείων, αποτυπώνουν το βαρύ συσχετισμό. Όμως οι αντιθέσεις δεν σβήνονται. Η ανάγκη των μαζών να ζήσουν, η απαίτηση να έχουν περίθαλψη, σχολειά για τα παιδιά τους, είναι καζάνι που βράζει. Παραμένει η ανάγκη να πιαστεί το νήμα των αντιστάσεων, έτσι και το αν θα γίνει η εκπαίδευση ασφυκτικότερη για τους μαθητές και τους γονείς τους, για τους εργαζόμενους εκπαιδευτικούς, θα κριθεί στους αγώνες που θα γίνουν ή δε θα γίνουν.