ΕΥΡΩΠΗ: Οι αντιστάσεις στην επίθεση του κεφαλαίου θα κρίνουν το μέλλον

Για μια ολόκληρη εποχή, έως πριν έναν αιώνα, η Ευρώπη ήταν οικονομικά, τεχνολογικά, πολιτικά επομένως και γεωπολιτικά το κέντρο του κόσμου. Τι συμβαίνει σήμερα, πόσο και πως το ειδικό βάρος των αναδυόμενων υποβαθμίζει τη βαρύτητα της Ευρώπης στα παγκόσμια πράγματα;

Η απάντηση έτσι κι αλλιώς απαιτεί πολλούς προσδιορισμούς στο ερώτημα για να μπορέσει να δοθεί. Σε κάθε περίπτωση δεν είναι απλή. Συχνά, ας μη το ξεχνάμε, τα φαινόμενα απατούν.

Προσεγγίζοντας το ζήτημα από την πλευρά της ταξικής πάλης δεν πρέπει να ξεχνάμε τη διεθνική διάσταση. Δεν υποτιμάμε τις απεργίες των εκατομμυρίων στην Ινδία, τις σκληρές εργατικές μάχες στα ορυχεία της Χιλής, της Νότιας Αφρικής, ούτε υποτιμάμε το δίκαιο αγώνα και την ένοπλη πάλη του λαού της Υεμένης, του Λιβάνου, της Παλαιστίνης κ.ο.κ. Γνωρίζουμε καλά την καθοριστική επίδραση που είχε η εθνικοαπελευθερωτική έκφραση της ταξικής πάλης μια προηγούμενη εποχή στις ζώνες των θυελλών για να υπάρξουν οι αναλαμπές του Μάη του 68, το αντιπολεμικό αντιρατσιστικό κίνημα στις ΗΠΑ στα ιμπεριαλιστικά κέντρα, αλλά και ο δικός μας Νοέμβρης, κ.ο.κ. όπου η ταξική πάλη έγερνε ήδη όπως φάνηκε υπέρ του κεφαλαίου μετά από τη γνωστή θριαμβευτική πορεία του κύκλου Κομμούνα – Σικάγο – Οκτωβριανή. Γνωρίζουμε επίσης ότι αναπτυγμένη εργατική τάξη υπάρχει στις μέρες μας όχι μόνο στις ΗΠΑ- Ευρώπη, μα σ’ όλο τον πλανήτη και οι στρατιές των προλετάριων της νέας εποχής κάθε άλλο παρά αποδεκατίζονται από την τεχνητή νοημοσύνη.

Μ’ όλα αυτά υπόψιν, θα σταθούμε στα της Ευρώπης. Καταρχήν να επισημάνουμε ότι :

1. Οι ΗΠΑ παραμένουν η πρώτη ιμπεριαλιστική δύναμη του πλανήτη με διαφορά από την οποιαδήποτε δεύτερη σε οποιοδήποτε πεδίο.
2. Ολόκληρος ο πλανήτης βρίσκεται σε τεκτονικές γεωπολιτικές αναταράξεις όχι μόνο λόγω της κινέζικής ισχύος, αλλά συνολικά από το αυξανόμενο ειδικό βάρος των αναδυόμενων μεγάλων και περιφερειακών δυνάμεων.
3. Η Ευρώπη παραμένει μεγάλη αγορά (εφάμιλλη των ΗΠΑ) παραγωγός και καταναλώτρια προϊόντων υψηλής προστιθέμενης αξίας. Ταυτόχρονα στον όποιο βαθμό έχει κατακτήσει στοιχεία ενοποίησης αποτελεί και κέντρο ισχύος με ιστορία, αλλά και υπαρκτό βάρος και σε ενεστώτα χρόνο.
4. Οι ΗΠΑ εκβιάζοντας, με την αδιαμφισβήτητη ηγεμονία τους, τη δυτική συμμαχία (του Dady όπως είπε ο γ.γ. του ΝΑΤΟ Ρούτε) και με πολεμικές πρωτοβουλίες που ανοίγουν αλλά όπως φαίνεται δε κλείνουν κατά το δοκούν, επιδιώκουν να φρενάρουν την παραπέρα ενοποίηση της Ε.Ε. και της Ευρώπης, και επιδιώκουν να βάλουν (χρόνια τώρα) όρια στο ευρώ και τη δυνατότητα της Ε.Ε. να διαπραγματεύεται σαν ένωση οικονομική με τις ΗΠΑ, που ας μην ξεχνάμε το τεράστιο ύψος των μεταξύ τους συναλλαγών. Ακόμη με την αύξηση των ευρωπαϊκών δαπανών στο ΝΑΤΟ, αλλά με επίβλεψη των στρατιωτικών βλέψεων τόσο της Ε.Ε. όσο και των ισχυρών της Ευρώπης Αγγλία, Γαλλία και Γερμανία. Ιδιαίτερα με την Γερμανία και μπορεί να παρέμβει και ανησυχεί τόσο ο αμερικάνικος ιμπεριαλισμός όσο και όλοι οι ιμπεριαλιστές γύρω από τη Γερμανία.
5. Το πρόσφατο ναυάγιο, μετά από χρόνια προσπαθειών να παραχθεί με κέντρο το Γαλλογερμανικό άξονα της Ε.Ε. μαχητικό αεροσκάφος 6^ης γενιάς, αποκαλύπτει τη βασική εγγενή αδυναμία της Ε.Ε. Δεν πρόκειται η Ε.Ε. για ένα κράτος, ούτε μπορεί, ούτε θα της επιτραπεί ποτέ από τις ΗΠΑ να έχει στρατιωτική αυτονομία εκτός νατοϊκών πλαισίων. Η εξάρτηση των Ευρωπαίων από τις ΗΠΑ απέναντι στη Ρωσία είναι ενδεικτική.
6. Εκτός του ότι η Ε.Ε. είναι γεωπολιτικά και στρατηγικά κολοβή υπολείπεται και στο κρίσιμο ενεργειακό πεδίο, που γίνεται όλο και πιο κρίσιμο και πεδίο άγριου ανταγωνισμού.
7. Δεν αποθνήσκουν έτσι εύκολα τα ιμπεριαλιστικά κέντρα και τα ιμπεριαλιστικά κράτη. Η Γερμανία π.χ. επέζησε της συντριπτικής ήττας σε δύο παγκόσμιους πολέμους. Επίσης, θα λέγαμε ότι παρά την εκρηκτική και παραγωγική πρόοδο της Κίνας, το made in Germany παραμένει πιο αξιόπιστο από το made in China, πολύ περισσότερο από το made in India κ.ο.κ.
8. Πολύ σοβαρό στοιχείο μόρφωσης και κατανόησης του κόσμου που ζούμε θεωρούμε το τελευταίο έργο του Β. Σαμαρά για τις κρίσεις (Το χθες το σήμερα και το μετά των πραγμάτων). Οι κρίσεις ενυπάρχουν στη λειτουργία του συστήματος πάντα. Πέρα από τα κάθε φορά χαρακτηριστικά τους που είναι απαραίτητα για να τις προσδιορίσουμε, αυτό που τελικά κρίνει την πορεία των πραγμάτων στο κάθε πεδίο και συνολικά είναι οι απαντήσεις που δίνονται ή που δε δίνονται σ’ αυτές. Και μ’ αυτή την τελευταία επισήμανση μπαίνουμε στην ουσία που μας ενδιαφέρει.

Να κάνουμε «την κρίση ευκαιρία» δηλώνεται συχνά και οι μεγαλύτεροι μπορούν να θυμηθούν τον υπουργό των οικονομικών τότε, τον Αλογοσκούφη, που στο ξέσπασμα της κρίσης των τραπεζών του χρέους κ.ο.κ. δήλωνε ακριβώς αυτό. Εννοούσε φυσικά να κάνει την κρίση ευκαιρία το κεφάλαιο και να καταφέρει να βγει κερδισμένο, όπως και έγινε μέσα από την αντεργατική λαίλαπα που συνεχίζεται σε βάρος του εργαζόμενου λαού εδώ και σχεδόν δύο δεκαετίες.

Είναι πλέον αδιαμφισβήτητες οι επιτυχίες του ελληνικού κεφαλαίου, που οι εκπρόσωποί του καμαρώνουν ότι τα ελληνικά ομόλογα είναι καλύτερης αξιοπιστίας από τα γαλλικά και αυτό πιστοποιούν και οι οίκοι αξιολόγησης. Αλλά μεγαλύτερη επιτυχία είναι η υψηλή κερδοφορία των ισχυρών παιχτών του, παρά το γεγονός ότι το παραγωγικό μοντέλο παραμένει σαθρό και εύθραυστο μπροστά στις παγκόσμιες αναταράξεις. Είναι παράδειγμα η αντιμετώπιση της ελληνικής κρίσης που έγινε με τη «φροντίδα» των γιατρών του ΔΝΤ και της Ε.Ε. Φυσικά, η σφοδρή επίθεση στη ζωή των εργαζομένων και στο σύνολο των δικαιωμάτων τους συνεχίζεται, μιας και η συνεχιζόμενη «φροντίδα» των γιατρών με όρους επίβλεψης πλέον το απαιτεί. Επίσης, ισχύει και το «τρώγοντας έρχεται η όρεξη» για τη ντόπια κεφαλαιοκρατία που έχει αποθρασυνθεί με δοσμένο το μούδιασμα αν όχι την παράλυση, στη συγκυρία που διανύουμε, των εργατολαϊκών αντιστάσεων.

Φυσικά, για την επίθεση του κεφαλαίου στο σύνολο των λαών της Ευρώπης (Ε.Ε. + Αγγλία) δεν αρκούν ούτε είναι τα πιο κατάλληλα τα γιατρικά των ελληνικών μνημονίων, παρότι το ελληνικό παράδειγμα χρησιμοποιείται συνεχώς στη βασική του διάσταση, της ωμής αφαίρεσης εισοδήματος και των δικαιωμάτων σε περίθαλψη, σπουδές, σύνταξη, της εργατικής τάξης και ευρύτερα του κόσμου της δουλειάς. Εδώ πρόκειται για ισχυρές ιμπεριαλιστικές οικονομίες και ιμπεριαλιστικά κράτη που δύσκολα πείθουν τα αφηγήματα της χρεοκοπίας, ενώ ταυτόχρονα η ιστορία της πάλης της εργατικής τάξης και των κατακτήσεών της είναι βαθιά και επικίνδυνη για το κεφάλαιο αν ξυπνήσουν μνήμες και η εργατική τάξη της Ευρώπης βγει ξανά στο προσκήνιο. Αυτός είναι ο λόγος, που ενώ το σύνθημα της αντεργατικής επίθεσης δόθηκε ήδη από τη Σιδερά Κυρία τη Θάτσερ της Αγγλίας από το 1980, ωστόσο η επίθεση μεθοδεύεται πιο ευέλικτα και κυρίως μέσα από το όχημα της Ε.Ε. Μάαστριχτ – Λευκή Βίβλος – flexicurity – ΚΑΠ για τους αγρότες, ήταν για δεκαετίες τα σκαλοπάτια της σημερινής άγριας επίθεσης του κεφαλαίου στην Ε.Ε. Τώρα ενεργειακή μετάβαση, με την ενεργειακή κρίση ευκαιρία και με στόχο την ενεργειακή ανεξαρτησία και σταθερά τα δημοσιονομικά πλαίσια που δικαιολογούν τις πολιτικές λιτότητας των κρατών.

Έτσι την ώρα που οι εργαζόμενοι στην Ευρώπη μπροστά στο χειμώνα καλούνται να θυμηθούν τις υποδείξεις του Σόιμπλε πριν 10 χρόνια για διπλά πουλόβερ και του Μακρόν περί του τέλους της εποχής της ευμάρειας, η Ούρσουλα φορ ντε Λάιεν στα ευρωπαϊκά φόρουμ εξαγγέλλει τη σπουδαιότητα της ενεργειακής μετάβασης με στόχο την ενεργειακή ανεξαρτησία της Ε.Ε. Παίζει με την αγωνία εκατομμυρίων εργαζομένων που οδηγούνται στη φτώχεια και την ανέχεια από τον πληθωρισμό του νοικοκυριού με τα πανάκριβα νοίκια, τρόφιμα, καύσιμα, την ίδια ώρα που μεθοδεύονται περικοπές σε κοινωνικές δαπάνες, συντάξεις, κ.ο.κ.

Τα επιτελεία και οι απολογητές του κεφαλαίου της Ε.Ε. θεωρούν πως έφτασε η ώρα και είναι ευκαιρία, η επίθεση στους εργαζόμενους να γίνει πιο άγρια και ωμή. Τα αλυσοπρίονα δικαιωμάτων του Αργεντίνου φασίστα Μιλέι που έγινε σύμβολο της Τραμπικής πολιτικής «όλα στο κεφάλαιο, όλα για το κεφάλαιο» έρχονται πλέον και στην  υποτιθέμενη κοινωνική και δημοκρατική Ευρώπη. Τα επιτελεία των Βρυξελών για δεκαετίες μεθοδεύουν το ξεθεμελίωμα των κατακτήσεων που επέβαλε στο κεφάλαιο η νικηφόρα έκβαση σε παγκόσμιο επίπεδο η πάλη της εργατικής τάξης και των λαών.

Τα αντικομμουνιστικά μνημόνια εδώ και δεκαετίες και η δαιμονοποίηση της ιστορίας του Εργατικού Επαναστατικού Κομμουνιστικού Κινήματος (Ε.Ε.Κ.Κ.), που γεννήθηκε από τα σπλάχνα της ιστορικής προόδου στην Ευρωπαϊκή Ήπειρο, δε πηγάζανε από ιδεοληψίες της ευρωπαϊκής αστικής ηγεσίας. Είχαν και έχουν πολύ υλικές βλέψεις και στοχεύσεις. Και αυτές πλέον αποκαλύπτονται μέρα με τη μέρα. Το ευρωπαϊκό κεφάλαιο, μέσα από τους κρατικούς ιμπεριαλιστικούς σχηματισμούς του και τον ιμπεριαλιστικό συνασπισμό του την Ε.Ε., θέλει να κρατήσει την ιστορική του θέση στον παγκόσμιο καταμερισμό. Όχι πια την κυρίαρχη ιμπεριαλιστική ιδιοκτησία του πλανήτη, ούτε καν τη συν-ιδιοκτησία με τις ΗΠΑ. Αρνείται όμως να έχει ζημιές σαν κεφάλαιο και για να το πετύχει βασική του κατεύθυνση εδώ και χρόνια είναι να φορτώνει την κάθε κρίση του στις πλάτες της εργατικής τάξης και των λαών, πρώτα – πρώτα στο εσωτερικό της Ε.Ε.

Η πιο ολοκληρωμένη κοινή ευρωπαϊκή πολιτική η ΚΑΠ χρόνια τώρα στοχεύει στο ξεκλήρισμα των φτωχομεσαίων αγροτών. Αντίστοιχα το σκληρό ευρώ έφερε την ακρίβεια και τις σκληρές δημοσιονομικές πολιτικές, ενώ εδώ και δεκαετίες μεθοδεύονται και επιβάλλονται από τα επιτελεία των Βρυξελλών παρεμβάσεις στα εργασιακά σε βάρος της εργατικής τάξης. Οι διαδοχικές κρίσεις των δύο τελευταίων δεκαετιών έχουν κόστος για κάποιες μερίδες του ευρωπαϊκού κεφαλαίου και για το γεωπολιτικό βάρος του ιμπεριαλιστικού του συνασπισμού κυρίως γιατί αδυνατεί σε ευέλικτες παρεμβάσεις λόγω εσωτερικών ανταγωνισμών.

Όμως κατά βάση οι κρίσεις γίνονται ευκαιρία βασικά σε πολλά επίπεδα. Πρώτα – πρώτα για να αποχαλινωθεί η επίθεση στην εργατική τάξη βάζοντας στην άκρη υποχωρήσεις στις οποίες αναγκάστηκε το κεφάλαιο όταν υπήρξε και έγραψε ιστορία ιδιαίτερα στην Ευρώπη η απειλή της εργατικής τάξης και του Ε.Ε.Κ.Κ. Αυτή η αχαλίνωτη πλέον επίθεση είναι κοινός τόπος σ’ όλο το πολιτικό φάσμα που κυβερνά ή μέλλεται να κυβερνήσει. Από τους ακροδεξιούς και ναζιφασίστες μέχρι τους σοσιαλδημοκράτες και τους ψευτο-αριστερούς του κυβερνητισμού. Στο πολιτικό επίπεδο ήδη η ευρωπαϊκή κεφαλαιοκρατία φαίνεται να έχει νικήσει έως και θριαμβευτικά σε βάρος της εργατικής τάξης. Μένει να δούμε όμως πως θα εξελιχθούν οι αντιστάσεις των εργαζομένων τώρα που το μαχαίρι φτάνει στο κόκκαλο. Ο Λεκορνύ στη Γαλλία του Μακρόν θέλει να κατεβάσει τους επόμενους μήνες προϋπολογισμό με 50 δις περικοπές δαπανών. Όχι φυσικά από τις πολεμικές δαπάνες, ούτε από τις εύνοιες και τις δαπάνες υπέρ του κεφαλαίου. Οι οίκοι αξιολόγησης μπροστά στο ράλι των γαλλικών ομολόγων (η Γαλλία δανείζεται πιο ακριβά από την Ελλάδα) προτείνουν περικοπές 100 δις. Όμως και στις ίδιες τις ΗΠΑ τα ομόλογα δανεισμού του κράτους καλπάζουν όπως και τα επιτόκια, με άμεσο αποτέλεσμα τα επιτόκια των στεγαστικών δανείων να φτάνουν ήδη στο 7% και φυσικά αυτοί που νοικιάζουν να πλήττονται άμεσα ακόμη περισσότερο από τους δανειολήπτες στεγαστικών δανείων που βέβαια κινδυνεύουν με πλειστηριασμούς. Συνολικά η λεγόμενη στεγαστική κρίση είναι αποτέλεσμα της καπιταλιστικής λειτουργίας κυρίως στην πλευρά που επιμένει στη δημοσιονομική σταθερότητα και τους παγωμένους μισθούς.

Από την Αργεντινή και τις ΗΠΑ μέχρι τη «στριμωγμένη» Ευρώπη το μάρμαρο καλούνται να το πληρώσουν οι εργαζόμενοι και αυτό αφορά την κύρια πλευρά αντιμετώπισης της κάθε κρίσης, η οποία μάλιστα συχνά υπερδιογκώνεται από τα ΜΜΕ και απ’ όλο το σύστημα ακριβώς για να αξιοποιηθεί ως ευκαιρία για παραπέρα κλιμάκωση της αντεργατικής επίθεσης. Το βασικό έδαφος της κάθε κρίσης είναι η ίδια η λειτουργία του συστήματος της καπιταλιστικής εκμετάλλευσης. Φυσικά το πράγμα, χωρίς να αναιρείται το προηγούμενο, γίνεται πιο περίπλοκο με την ιμπεριαλιστική διάσταση της λειτουργίας του συστήματος. Η Ευρώπη που αναφερόμαστε πρέπει κατά τους «ειδικούς» ν’ αποκτήσει αυτονομία, γεωπολιτικό εκτόπισμα, κ.ο.κ. Λιγότερο ακούγεται τελευταία η έγνοια για το λεγόμενο κοινωνικό κράτος της, τους δημοκρατικούς τάχα θεσμούς για να μη μιλήσουμε για τον ανθρωπισμό έστω απέναντι σε κατατρεγμένους πρόσφυγες – μετανάστες.

Άλλωστε οι ξεριζωμένοι των πολέμων και της οικονομικής λεηλασίας χωρών από τον ιμπεριαλισμό, καθόλου τυχαία δεν καταδιώκονται. Πρώτα- πρώτα γιατί με νέους όρους (κρατικά σκλαβοπάζαρα μετακλητών) αξιοποιείται η δυστυχία τους για να ενταχθούν στην καπιταλιστική παραγωγή με όρους της πιο στυγνής εκμετάλλευσης. Έπειτα, στη βάση και του προηγούμενου αξιοποιούνται για τη διάσπαση της εργατικής τάξης σε ντόπιους και μετανάστες, διάσπαση που αποτελεί βασικό εργαλείο απέναντι στη δοσμένη ενίσχυση των εργατικών αντιστάσεων με βάση την αγριότητα της επίθεσης του κεφαλαίου.

Σε σχέση με το γεωπολιτικό εκτόπισμα και την ενεργειακή αυτονομία που θέλουν ν’ αποκτήσουν ξανά στο παγκόσμιο στερέωμα οι Ευρωπαίοι ιμπεριαλιστές, ποσώς μας ενδιαφέρει να κάνουμε εκτιμήσεις. Σίγουρα η έκβαση του ουκρανικού πολέμου θα έχει κέρδη και ζημιές για όλες τις πλευρές και ιδιαίτερα για τους γειτνιάζοντες ιμπεριαλιστές. Όμως αν η ευρωπαϊκή κεφαλαιοκρατία μετρά κέρδη και ζημιές, οι λαοί της Ευρώπης μετράνε μόνο ζημιές. Μετά τις τράπεζες του 2008 και τον Covid το 2019, ήρθε το ουκρανικό για ν’ ανοίξουν χωρίς επιστροφή οι ασκοί του Αιόλου της αχαλίνωτης πια επίθεσης του κεφαλαίου. Πολύ πιο δραματικά είναι τα πράγματα για τους εκατοντάδες χιλιάδες νεκρούς του ανθρωποσφαγείου και τις μανάδες των νέων της Ρωσίας και της Ουκρανίας.

Αντίστοιχα κέρδη και ζημιές έχει η ευρωπαϊκή κεφαλαιοκρατία από τον πόλεμο στη Μέση Ανατολή. Η κατάκτηση της Ε.Ε. αποτελεί βασικό γεωπολιτικό όχημα της ευρωπαϊκής κεφαλαιοκρατίας. Αν η αδυναμία στο επίπεδο συνοχής δεν επιτρέπει κοινή στρατιωτική δύναμη και παρέμβαση στα πολεμικά μέτωπα και αυτό ενισχύει σε βάρος της Ε.Ε. τις ΗΠΑ – Ρωσία – Κίνα, είναι ζητούμενο ν’ αντιμετωπιστεί αυτό, όσο γίνεται κάθε φορά. Έτσι ο πόλεμος στην Ουκρανία έγινε ευκαιρία σημαντικής γεωπολιτικής συσπείρωσης, πράγμα που εκφράστηκε και στην άρνηση της Ε.Ε. ν’ ακολουθήσουν τις ΗΠΑ στο μέτωπο του Ιράν και της Μέσης Ανατολής. Ο Μακρόν στον ΟΗΕ πρόσφατα έφτασε να εμφανιστεί αντίπαλος των Σιωναζιστών συναγωνιζόμενος τον ίδιο τον Ερντογάν σε φιλοπαλαιστινιακή δημαγωγία. Καθόλου τυχαία πίσω και από τους δύο πολέμους υπάρχει το ενεργειακό σαν σημαντική πλευρά της συνολικότερης γεωπολιτικής σύγκρουσης που τους γεννά. Σ’ αυτό το ζήτημα χρειάζεται ειδική αναφορά, όμως εδώ κλείνοντας θα πούμε πως χρόνια τώρα τάχα για λόγους οικολογικής ευαισθησίας η Ε.Ε. επιδιώκει την ενεργειακή μετάβασή της από τους εισαγόμενους υδρογονάνθρακες. Όπως πρόσφατα ακούσαμε την πρόεδρο της Κομισιόν δεν αρκούν οι ΑΠΕ, αλλά πρέπει να ξαναστηθούν μαζικά τα πυρηνικά εργοστάσια του τρόμου. Τόσο, με οικολογικές ευαισθησίες η Ούρσουλα!

Για πολλές δεκαετίες ακόμη η, φτηνού κόστους, παραγωγή ενέργειας από υδρογονάνθρακες δε μπορεί να λείψει από το ενεργειακό μίγμα καμιάς χώρας. μπορεί όμως να περιοριστεί δραστικά. Έτσι και εδώ οι «οικολόγοι» της Ε.Ε. έχουν βρει τη λύση. Διπλά πουλόβερ, κατεβάστε τους θερμοστάτες και ας πάψουν οι εργαζόμενοι, που θέλουν να είναι φτωχοί, να θέλουν να κυκλοφορούν με αυτοκίνητα, είπε ο εδώ συνώνυμος του Άδωνη, του κόμματος των νοικοκυραίων κατά τον Θεοχάρη της Ν.Δ.

Ενεργειακή φτώχεια λοιπόν και πισωγύρισμα δεκαετίες πίσω με γενικευμένη ακρίβεια σ’ όλα τα είδη λαϊκής κατανάλωσης. Κατάσταση, που μετατρέπει παραπέρα και άγρια πια τους μισθούς φτώχειας σε μισθούς πείνας. Να πως θα εξοικονομηθούν παραπέρα ενεργειακοί πόροι, όχι μόνο για τον φετινό χειμώνα μα για το λαμπρό μέλλον που θα συνεπάγεται για τον ιμπεριαλιστικό συνασπισμό της Ε.Ε. μια ενεργειακά ανεξάρτητη Ε.Ε. Όσοι δε καταλαβαίνουν γιατί η Ε.Ε. επιμένει στη σύγκρουση με τη Ρωσία και κλείνει η ίδια, φαινομενικά αυτοκτονικά, τη στρόφιγγα του φυσικού αερίου, καιρός να καταλάβουν ότι άλλες είναι οι συνέπειες μιας τέτοιας επιλογής για το ευρωπαϊκό κεφάλαιο (όσο κι αν θίγονται τμήματά του) και άλλες για τους λαούς της Ευρώπης. Η απάντηση των λαών μπορεί να δοθεί στο δρόμο του αγώνα για το μεροκάματο. Στην ταξική πάλη θα κριθεί ξανά το μέλλον της Ευρώπης και του κόσμου.

Υστερόγραφο. Είχε κλείσει το άρθρο πριν την είδηση συνάντησης του Γερμανού ΥΠΕΞ με το Λαβρόφ, με αίτημα της Γερμανίας. Οι συσχετισμοί στα πολεμικά πεδία έχουν το ρόλο τους και άλλωστε η κρίση είναι πολλαπλή και τα διλήμματα γεωπολιτικού προσανατολισμού είναι δοσμένα για τη Γερμανία. Όμως και ο κοινωνικός αναβρασμός και η υπόκωφη για την ώρα βοή της εργατολαϊκής οργής παίζουν το ρόλο τους. Γι’ αυτήν την οργή ανησυχεί το κεφάλαιο και όχι τόσο για τα όποια αποτελέσματα της κάλπης, που είναι διαχειρίσιμα για το σύστημα όσο οι εργατικές αντιστάσεις υπολείπονται και απέχουν από το να αποτελούν απειλή. Φυσικά, οι πόλεμοι συνεχίζονται στα πεδία των μαχών, αλλά και ο πόλεμος στο πεδίο της ταξικής πάλης. Και δεν αρκεί να λέμε ίδωμεν….